TiaSang
Thứ 6, Ngày 23 tháng 8 năm 2019
Đổi mới sáng tạo

Robot có thể chơi bóng đá linh hoạt như người?

12/02/2019 11:39 - Ngô Hà

Những nhà công nghệ ở Đức chế tạo ra những robot có khả năng đá bóng và vô địch RoboCup - cuộc thi bóng đá thế giới dành cho robot. Liệu ngày mà robot có khả năng đá bóng linh hoạt như con người, thậm chí thay thế con người sắp tới?

Với chiều cao 135 cm, thân hình màu trắng có những đường lượn sóng và đôi mắt đen to tròn, robot NimbRo OP2X là niềm tự hào cho các nhà nghiên cứu tại Đại học Bonn. Năm nay, NimbRo đã giúp đội của mình giành vị trí dẫn đầu trong Giải đấu dành cho robot cỡ người lớn của RoboCup - cuộc thi bóng đá thế giới dành cho robot. Trong trận chiến chung kết, NimbRo đã giành chiến thắng trước một robot Đức khác mang tên Sweaty do các nhà khoa học từ Đại học Offenburg chế tạo.
NimbRo được sinh ra ở Khoa Hệ thống Thông minh tự động, nằm trong khuôn viên mới của ĐH Bonn. Hơn một nửa diện tích khoa là sân bóng có kích thước 9 x 14m được phủ cỏ nhân tạo và các cột gôn. Nửa còn lại đặt máy tính, dây cáp và pin sạc.
Tại đây, một nhóm nghiên cứu từ khắp nơi trên thế giới đang làm một điều thoạt nghe như trò đùa - dạy robot cách chơi bóng đá.

Dạy robot đá bóng: Không hề dễ dàng

Bóng đá có thể chỉ là một trò chơi đối với chúng ta, nhưng với một robot - và các lập trình viên vận hành nó – thì đó lại là công việc khó nhằn.
Grzegorz Ficht, một trong những nhà nghiên cứu của dự án cho biết: "Đi lại là điều rất tự nhiên đối với con người, nhưng robot cần những thuật toán vô cùng phức tạp để có thể bước đi và giữ thăng bằng".

Grzegorz Ficht, một nhà nghiên cứu tại Đại học Bonn, giải thích cách thức hoạt động của NimbRo OP2X

Anh nhấn một nút trên cơ thể NimbRo, đèn đỏ trên đầu robot bắt đầu sáng và ổ cứng rít lên. Bên trong mình chú robot này là một máy tính cá nhân (PC) tiêu chuẩn. Quỳ gối, Ficht nâng robot lên. NimbRo đứng thẳng mà không cần bất kỳ sự giúp đỡ nào.
Mỗi chuyển động mà robot này thực hiện đều được lập trình sẵn, nhưng nó cũng có thể tự mình ra quyết định.
"Nó phân tích các hình ảnh và phân đoạn các phần thú vị ra," Ficht nói. "Nó có thể nhận ra các phần của sân bóng, vòng tròn giữa sân và quả bóng, rồi sau đó tự định hướng dựa trên những yếu tố đó."
Và, quan trọng nhất, nó biết đá vào đâu.

Tư duy độc lập?

Dù vậy, điều NimbRo không thể làm – ít nhất chưa thể làm được - là tự học.
"Đã có những loại robot có thể hiểu ngữ nghĩa," Ficht nói. "Nhưng để robot có thể tự học  thì chúng ta cần những thuật toán phát triển hơn mà những thuật toán đó mới chỉ được bắt đầu phát triển gần đây”.
Các công nghệ như trí tuệ nhân tạo, xử lý dữ liệu trực quan và nhận dạng khuôn mặt đã được sử dụng trong chế tạo robot.
Gần đây, robot Sophia, được tạo ra bởi công ty Hanson Robotics có trụ sở tại Hồng Kông, đã gây chú ý toàn cầu. Sophia đã có thể bắt chước cử chỉ của con người, duy trì các cuộc trò chuyện đơn giản và có thể truyền tải hơn 50 biểu cảm trên khuôn mặt. 

Sophia thường xuất hiện phỏng vấn trên TV và là robot đầu tiên được cấp quyền công dân.

Ficht cho biết, cuộc thi RoboCup hàng năm là một tiêu chí chuẩn (benchmark) khá tốt cho các robot hình người. Mục tiêu cuối cùng của các nhà nghiên cứu là tạo ra một nhóm robot có thể đánh bại các nhà vô địch World Cup người thực vào năm 2050. Làm cho robot giống như người - hoặc thậm chí tốt hơn con người - sẽ được nhiều việc hơn chỉ là để giải trí. Sau cuối thì công nghệ này sẽ cải thiện cuộc sống của chúng ta.

"Ý tưởng ở đây là ta có thể triển khai những robot đó đến nơi mà chúng ta không muốn đưa con người đến và những robot ấy có thể hành động bán tự động”, Ficht nói.
Thiên tai, thảm họa hạt nhân, thám hiểm không gian - đây chỉ là một vài lĩnh vực mà robot hình người có thể được sử dụng trong tương lai.
Sử dụng robot làm nhân viên xã hội và bạn đồng hành là một ý tưởng phổ biến khác. Chính phủ Nhật Bản đang tài trợ cho việc phát triển robot để chăm sóc người già. Nhưng … chúng sẽ lấy cắp công việc của chúng ta! Tuy nhiên, nhiều người lo sợ rằng robot càng bắt chước con người tốt hơn thì càng có nhiều khả năng chúng lấy cắp công việc của con người.
Ficht cho rằng nỗi lo này là không cần thiết. Ficht lạc quan tin rằng robot sẽ làm những công việc mà con người không muốn làm và sẽ tạo ra những công việc mới cho những người như anh - những người điều hành, lập trình viên và nhà sản xuất robot.
Đứng cạnh sân bóng đá mini tại Đại học Bonn và quan sát NimbRo hoạt động. Nó di chuyển khá chậm và vụng về. Ficht đi phía sau đề phòng trường hợp nó ngã xuống. Và đấy là robot hình người đá bóng tốt nhất trên thế giới nhé.
Thật khó để tin rằng trong khoảng 30 năm nữa, con robot đó có thể vượt qua được Cristiano Ronaldo, chứ đừng nói gì đến việc lấy mất công việc của ai.

Ngô Hà dịch

Nguồn: https://www.dw.com/en/better-than-ronaldo-do-we-really-need-robots-that-play-football/a-46780956