TiaSang
Thứ 5, Ngày 17 tháng 10 năm 2019
Khoa học và Công nghệ

Không có “gene đồng tính”

06/09/2019 07:35 -

Công bố mới đây vào ngày 29 tháng 8 trên tạp chí Science và dựa trên dữ liệu bộ gene của gần 500.000 người, đã xác nhận không có bất kỳ một gene đơn lẻ nào có tác động đáng kể đến hành vi tình dục.


Tuần hành vì LGBTQ ở Anh năm 2019. Nguồn: Getty image.

Nói đơn giản là “không có ‘gene đồng tính’,” Andrea Ganna, nhà di truyền học thuộc Viện Broad của Đại học MIT và Harvard ở Cambridge, Massachusetts, tác giả chính của nghiên cứu, nói. 
Trước đây, các nhà khoa học đã có ý nghĩ rằng một số người có những gene phần nào ảnh hưởng đến xu hướng tính dục của họ. Nghiên cứu từ những năm 1990 cho thấy các cặp sinh đôi cùng trứng có nhiều khả năng có xu hướng tính dục giống nhau hơn là các cặp sinh đôi khác trứng hoặc cặp anh chị em nuôi. Một số nghiên cứu khác cho rằng một phần cụ thể của nhiễm sắc thể X, được gọi là vùng Xq28, có liên quan đến xu hướng tính dục của những nam giới về mặt sinh học — mặc dù các nghiên cứu sau này bày tỏ sự nghi ngờ về những kết quả đó. Nhưng những nghiên cứu này đều chỉ được thực hiện trên quy mô nhỏ, và tập trung nhiều nhất vào nam giới, nên các nhà khoa học chưa có điều kiện phát hiện thêm nhiều biến thể gene liên quan đến xu hướng tính dục.
Trong nghiên cứu gần đây, Ganna và các đồng nghiệp đã sử dụng một phương pháp được gọi là lập bản đồ kết hợp toàn bộ hệ gene (GWAS) để xem xét bộ gene của hàng trăm ngàn người, đọc các biến dị di truyền nhờ vào các dạng đa hình đơn nucleotide (SNP). Nếu nhiều người có đặc điểm chung cùng chia sẻ một số SNP nhất định, thì có thể các điểm SNP này có quan hệ tương quan với các đặc tính đó. 
Các nhà nghiên cứu đã chia những người tham gia nghiên cứu của họ thành hai nhóm — một nhóm gồm những người có xu hướng tình dục đồng giới và nhóm còn lại thì không. Sau đó, các nhà nghiên cứu thực hiện hai phép phân tích riêng biệt. Bước đầu, họ đã đánh giá hơn một triệu SNP và xem xét liệu những người có càng nhiều SNP tương đồng có các hành vi tình dục tương tự với nhau hay không. Các nhà khoa học phát hiện ra rằng di truyền học có thể giải thích 8% đến 25% biến thể trong hành vi tình dục. 
Đến lần phân tích thứ hai, Ganna và các đồng nghiệp của mình muốn biết cụ thể là SNP nào có liên quan đến các hành vi tình dục đồng giới, và họ đã phát hiện ra năm trường hợp SNP phổ biến hơn cả. Tuy nhiên, năm SNP này chỉ lý giải được ít hơn 1% biến thể trong hành vi tình dục. Điều này cho thấy rằng có rất nhiều gene ảnh hưởng đến hành vi tình dục, trong đó có những gene mà các nhà nghiên cứu vẫn chưa thể xác định được. Nhưng Ganna cảnh báo rằng những SNP này không thể sử dụng để dự đoán một cách chắc chắn khuynh hướng tính dục của bất kỳ cá nhân nào, bởi vì không một gene đơn lẻ nào có tác động lớn đến các hành vi tình dục.
“Đây là một nghiên cứu đáng tin cậy,” Melinda Mills, nhà xã hội học thuộc Đại học Oxford, Anh, chuyên nghiên cứu về các hành vi sinh sản, nhận xét.
Nhưng bà cũng lưu ý rằng kết quả này có thể không đại diện cho toàn bộ dân số — hạn chế này cũng được các tác giả nghiên cứu đăng trên Science thừa nhận. Phần lớn dữ liệu bộ gene được tiến hành khảo sát đều đến từ chương trình nghiên cứu Biobank của Anh và công ty xét nghiệm di truyền 23andMe, có trụ sở tại Mountain View, California. Những người tình nguyện chia sẻ thông tin di truyền và tình trạng sức khỏe của mình vào các cơ sở dữ liệu đó chủ yếu là người gốc châu Âu và có độ tuổi từ 40 – 70.
Để đảm bảo rằng kết quả của nghiên cứu này không bị hiểu sai, các nhà nghiên cứu đã làm việc với các nhóm vận động về quyền của LGBTQ và các chuyên gia truyền thông khoa học về cách truyền đạt kết quả của họ trong cả bài báo nghiên cứu lẫn công bố trước công chúng một cách tốt nhất. Họ cũng nỗ lực thiết kế một trang web dành cho đại chúng để trình bày kết quả - và cả những hạn chế về dữ liệu trong nghiên cứu của họ. □

Anh Thư lược dịch
Nguồn: https://www.nature.com/articles/d41586-019-02585-6??utm_source=fbk_nnc&utm_medium=social&utm_campaign=naturenews&sf 218430789=

Tags: