triết học | Chuyên trang tri thức Tia Sáng

Tản mạn về Phản chứng: Đi vào đất chết để tìm đường sống

Một hành trình từ "đất chết" của binh pháp đến những điểm kỳ dị của logic, để thấy điều kỳ diệu là khi đi tới tận cùng của cái sai, ta lại tìm ra cái đúng.

Phan Thành Nam

Điều gì thực sự xảy ra khi ta hiểu

Hiểu là gì và điều gì thực sự xảy ra khi ta hiểu mà luôn bị ảnh hưởng bởi truyền thống, ngôn ngữ và những tiên kiến?

Phạm Diệu Hương

Cái giá của lãng quên

Để tồn tại được, để giữ được trật tự, dù trong vũ trụ hay trong tâm trí, chúng ta buộc phải “trả giá” bằng cách biết quên. Đó là định luật của vật lý, và cũng là định luật của nhân sinh.

Phan Thành Nam

Việt Nam có thể có triết gia không

Câu hỏi từ một giảng viên đồng nghiệp khiến tôi chú ý, bởi tính chất đặt vấn đề về năng lực của xã hội trong việc xây dựng nền tảng tri thức.

Phạm Diệu Hương

"Điểm kỳ dị" đã cận kề của Ray Kurzweil không chỉ là một cuốn sách về công nghệ; nó là một tác phẩm triết học về định mệnh của loài người khi AI tạo sinh, giao diện não - máy và y sinh học làm mờ ranh giới giữa con...

Sự thách đố của cái ác

Cái ác luôn là một thách đố đối với mọi hệ tư tưởng. Nó cũng là một thách đố đối với mọi sự hiện hữu, bởi cái ác vừa là tội lỗi vừa là đau khổ, và do con người gây ra cho con người.

Dương Thắng

Margaret Boden: triết gia về trí tuệ nhân tạo

Margaret Boden là triết gia và nhà khoa học nhận thức người Anh. Bà say mê tìm tòi và mở rộng triết học về tâm lý học và AI, đồng thời dẫn dắt việc thành lập và phát triển Trường Khoa học Nhận thức tại Đại học Sussex, một môi...

Thuyết nhân vị

Trong "Thuyết nhân vị", Emmanuel Mounier đã hệ thống hóa và phát triển khái niệm nhân vị như một nền tảng triết học độc lập, đối lập với cả "chủ nghĩa cá nhân tự do" lẫn "chủ nghĩa tập thể toàn trị". Điều này giúp cho triết học thế kỷ...

Đón đọc KHPT số 1364 từ ngày 2/10 đến 8/10/2025

Khoa học & Phát triển xin gửi tới độc giả thông tin về những nội dung chính trong số báo tuần này.

Luận về chiến tranh: Chiến tranh có phải là định mệnh?

Cách nay năm thế kỷ, Niccolò Machiavelli, người được coi là cha đẻ của triết học chính trị, nhận định lạnh lùng rằng hòa bình chỉ là khoảng nghỉ: bất cứ cộng đồng nào không chuẩn bị đều đứng trước nguy cơ bị xóa sổ khi chiến tranh bùng nổ.

#triết học