Các tội danh trên trong bộ luật hình sự Đức về cơ bản cũng tương tự Bộ Luật Hình sự Việt Nam 1999, sửa đổi, bổ sung năm 2009, quy định tại Chương XII. Vậy tại sao, bị can Đoàn Văn Vươn bị cơ quan điều tra cáo buộc tội danh Giết người ? Trong khi cả dấu hiệu có động cơ giết người bằng được, lẫn dấu hiệu có người chết, đều không thành lập với chứng cứ hiển nhiên. Có thể có 3 lý do:
1- Về mặt khoa học hình sự, tất cả tội danh liệt kê trên đều có thể giải thích bằng cách lấy tội danh Giết người làm chuẩn, thay đổi các dấu hiệu trong nội hàm của nó sẽ cho nội hàm của các tội danh khác, chẳng hạn tội danh Ngộ sát là tội Giết người, nhưng chỉ khác do vô tình, được hiểu có chết người nhưng không có động cơ; hoặc tội danh Tìm cách giết người, là tội Giết người, nhưng bất thành, không có người chết. Tương tự, giải thích nhóm tội danh cũng vậy, có nhóm "tội giết người chưa đạt", được hiểu không có dấu hiệu người chết, gồm Mưu sát, Tìm cách giết người; và nhóm "tội giết người đã hoàn thành" gồm tội danh Giết người, Ngộ sát, Bức tử... Nhưng câu hỏi đặt ra ở đây là cáo buộc tội danh gì đối với bị can Đoàn Văn Vươn, nói cách khác, tên gọi tội trạng Đoàn Văn Vươn là gì, chứ không phải dùng cách giải thích tội trạng để cáo buộc lập lờ bị can: "Khởi tố bị can Đoàn Văn Vươn tội Giết người", rồi lại giải thích, nhưng "thuộc nhóm "Tội giết người chưa đạt". Chưa đạt, nghĩa là tội danh Giết người chưa thành lập bởi thiếu dấu hiệu hậu qủa chết người. Vậy thì nó chỉ có thể là tội danh Mưu sát hoặc tội danh Tìm cách giết người. Cơ quan điều tra, tố tụng Hải Phòng đã không gọi đúng tên sự vật, không thể coi có căn cứ khoa học - nền tảng của công lý!
| Hành vi phạm tội chưa hoàn thành, nhưng vẫn bị khép tội, hoàn toàn mâu thuẫn với nguyên lý, chỉ được phép khép tội khi hành vi tội phạm đã hoàn thành, chẳng hạn không thể cáo buộc tội danh hay hành vi ăn cắp, khi không nạn nhân nào mất gì cả. |
3-Lực lượng cưỡng chế đã bắn, rồi sau đó cho đốt, triệt phá nhà nạn nhân, vốn không được phép khi chưa có lệnh toà án (ở các nước hiện đại), bởi vụ án nguyên thủy mang tính hành chính cưỡng chế chứ không phải hình sự, chính trị. Đưa ra cáo buộc tội Giết người, Cơ quan điều tra tố tụng Tiên Lãng có thể bao biện hành vi vi hiến của chính quyền Tiên Lãng sử dụng lực lượng vũ trang là để vãn hồi trật tự chống "kẻ giết người".
Như vậy, chiểu theo các tội danh liệt kê trên, đối chiếu với tường thuật vụ án, bị can Đoàn Văn Vươn chỉ có thể bị cáo buộc 1 trong 3 tội danh: 1- Mưu sát, nếu có bằng chứng bị can lên kế hoạch tỷ mỷ giết những ai. 2- Tìm cách giết người, nếu chứng minh được hoặc ông Vươn trực tiếp nổ súng giật mìn, hoặc tổ chức nổ súng giật mìn; nạn nhân lẽ ra đã phải chết, nhưng thoát được, hoàn toàn nhờ yếu tố tự nhiên may mắn. 3- Tự vệ gây thương tích, nếu 2 tội danh trên không được thành lập, và chứng minh được hành vi công vụ cưỡng chế là hợp pháp. Trong trường hợp này, tùy mức độ, thấp nhất có thể coi vi phạm hành chính, miễn điều tra hình sự, và chắc chắn sẽ được công luận đồng tình rộng rãi.
Phán tội danh do toà án tuyên, còn cáo buộc tội danh thuộc quyền và trách nhiệm của cơ quan điều tra, công tố, nhưng không thể tùy ý, mà phải xuất phát từ chứng cứ hiện trường, bởi định tội danh khi cáo buộc cực kỳ hệ trọng giúp toà sau này xử đúng người đúng tội. Chính vì vậy, ở Đức lúc điều tra, tố tụng 1 vụ án, tội danh cáo buộc thường thay đổi nhanh chóng theo kết qủa điều tra. Điều đó còn phản ảnh năng lực, uy tín, thể diện của các cơ quan này, họ cũng sẽ bị pháp luật chế tài nếu vi phạm. Lạ lùng, tới nay, tội danh "Giết người" cáo buộc Đoàn Văn Vươn vẫn không thay đổi, mặc cho chứng cứ hiển nhiên đòi hỏi, và công luận bức xúc, sôi sục lên tiếng.
Ủy ban Tiên Lãng đã sai phạm như Thủ tướng kết luận, còn cơ quan điểu tra, tố tụng Hải Phòng, Tiên Lãng sao đây?