Hồ sơ và Nhân vật | Chuyên trang tri thức Tia Sáng

VnExpress Thứ bảy, 25/4/2026

Những thời điểm 'châu chấu có thể đá xe'

Những thời điểm 'châu chấu có thể đá xe'

Khi trật tự quốc tế đứt gãy, vào đúng thời điểm và hoàn cảnh, một nước nhỏ vẫn có thể tạo ra tác động vượt xa tầm vóc của mình. Trường hợp Iran hiện nay có thể là một ví dụ điển hình nhưng không phải duy nhất.

Từ Gia Long đến Minh Mệnh: Những nhân quả của đường lối trị quốc

Từ Gia Long đến Minh Mệnh: Những nhân quả của đường lối trị quốc

Bối cảnh Việt Nam đầu thế kỷ 19 đặt ra bài toán chưa từng có tiền lệ với người đứng đầu: nhất thống và quản lý cương vực lớn chưa từng có, rất đa dạng vùng miền, sắc tộc, trong bối cảnh quyền lực còn phân tán.

Vì sao cỗ máy quang khắc EUV quyền lực về tay Hà Lan?

Vì sao cỗ máy quang khắc EUV quyền lực về tay Hà Lan?

Suốt mấy chục năm, Nhật Bản và Mỹ đã đầu tư hàng trăm triệu USD nghiên cứu công nghệ quang khắc siêu cực tím (EUV) qua những ngày giông bão nhất của sự hoài nghi. Nhưng quả ngọt cuối cùng nằm trong tay công ty ASML của Hà Lan.

Hàm Nghi: Lãnh thổ trung lập và cuộc ẩn mình của vị vua trong hội họa

Hàm Nghi: Lãnh thổ trung lập và cuộc ẩn mình của vị vua trong hội họa

Hội họa với vua Hàm Nghi có thể là một lãnh thổ trung lập. Một người cầm cọ, tạm thời cởi bỏ mọi gánh nặng thân phận, để vừa ẩn mình, vừa là chính mình nhiều nhất.

Phạm Diệu Hương

GS Phùng Hồ Hải nhận Giải thưởng Humboldt nhờ đóng góp nổi bật ở tầm quốc tế

GS Phùng Hồ Hải nhận Giải thưởng Humboldt nhờ đóng góp nổi bật ở tầm quốc tế

GS Phùng Hồ Hải vừa trở thành nhà khoa học trong nước đầu tiên nhận giải thưởng danh giá này.

Eo Hormuz bị phong tỏa: Sống dậy ký ức Con đường Tơ lụa trên biển

Eo Hormuz bị phong tỏa: Sống dậy ký ức Con đường Tơ lụa trên biển

Việc phong tỏa một “yết hầu” trên huyết mạch giao thương quốc tế đôi khi là động lực mạnh mẽ để con người tìm kiếm những tuyến đường mới khiến lịch sử sang trang.

Nguyễn Minh Quang

Vũ Dân Tân, kẻ ngoại đạo và công dân của thế giới

Vũ Dân Tân, kẻ ngoại đạo và công dân của thế giới

Vị trí "kẻ ngoại đạo" thực chất lại là thế mạnh cho thực hành của Vũ Dân Tân, khi các sáng tác của ông không bị chi phối bởi niêm luật hội họa trường quy, hay ngôn ngữ mỹ thuật thịnh hành trong nước đương thời.

Lê Thuận Uyên

Jürgen Habermas: Người dân phải là 'đồng tác giả' của luật pháp

Jürgen Habermas: Người dân phải là 'đồng tác giả' của luật pháp

Tư tưởng đặt pháp luật vào trung tâm đối thoại dân chủ của Jürgen Habermas là nguồn tham chiếu quan trọng cho mọi quốc gia xây dựng một trật tự pháp lý vừa có tính chính danh, vừa có tính hiệu lực và hiệu quả cho phát triển bền vững....

Nguyễn Minh Tuấn

Ký ức thuộc địa trong trật tự đa cực

Ký ức thuộc địa trong trật tự đa cực

Bước vào thế kỷ 21, ký ức thuộc địa tưởng chừng đã trôi dần vào quên lãng nhưng vẫn đang đứng giữa một nghịch lý nhận thức giữa các khu vực của thế giới.

Đỗ Khương Mạnh Linh

GS Chung Hoàng Chương - người đi tìm 'vân tay sinh thái' của sông Cửu Long

GS Chung Hoàng Chương - người đi tìm 'vân tay sinh thái' của sông Cửu Long

"Tại sao trong tiếng Việt, chúng ta gọi quốc gia là 'Nước'?". "Nước" phản ánh một sự thấu cảm từ trong tiềm thức rằng sinh mệnh của dân tộc này gắn liền với dòng chảy.

Trần Vũ Nguyên

Người bị lãng quên trong hành trình khám phá DNA

Người bị lãng quên trong hành trình khám phá DNA

Diện mạo ngành sinh học và tri thức của chúng ta về sự sống đã thay đổi hoàn toàn kể từ Friedrich Miescher, người mở đầu hành trình khám phá DNA.

1 2 3 4

Tia Sáng
Chuyên trang tri thức của VnExpress
Tổng biên tập: Phạm Văn Hiếu

Địa chỉ: Tầng 10, Tòa A FPT Tower,
số 10 Phạm Văn Bạch, phường Cầu Giấy, Hà Nội
Điện thoại: (024) 39428445
Email: tiasang@vnexpress.net

© 2026. Toàn bộ bản quyền thuộc về Tia Sáng