 |
Tái chế không phải giải pháp cho cuộc khủng hoảng nhựa. Ảnh: Dreamstime |
Một bài đánh giá mới trên tạp chí Lancet cảnh báo thế giới đang trong một "cuộc khủng hoảng nhựa", chủ yếu do sản lượng nhựa gia tăng tới hơn 200 lần từ năm 1950 và dự kiến sẽ tăng gần gấp 3 lần nữa lên hơn 1 tỷ tấn/năm vào năm 2060. Nhựa dùng một lần là phân khúc gia tăng nhanh nhất, chiếm phần lớn 8 tỷ tấn rác thải nhựa đang gây ô nhiễm hành tinh từ đỉnh Everest đến rãnh đại dương sâu nhất. Chưa đến 10% nhựa được tái chế.
Nhựa gây nguy hiểm cho con người và hành tinh ở mọi giai đoạn, từ khai thác nhiên liệu hóa thạch, sản xuất, sử dụng đến thải bỏ. Quá trình này gây ra ô nhiễm không khí, phơi nhiễm hóa chất độc hại và vi nhựa xâm nhập vào cơ thể.
Bài đánh giá được công bố ngay trước vòng đàm phán thứ sáu giữa các quốc gia nhằm thống nhất một hiệp ước có tính ràng buộc pháp lý toàn cầu về nhựa để giải quyết cuộc khủng hoảng. Các cuộc đàm phán đã bị cản trở bởi sự bất đồng sâu sắc giữa hơn 100 quốc gia ủng hộ việc hạn chế sản xuất nhựa và các quốc gia sản xuất dầu mỏ phản đối đề xuất này. Các nước phản đối và ngành công nghiệp nhựa cho rằng trọng tâm nên là tái chế nhựa chứ không phải cắt giảm sản lượng. Tuy nhiên, không giống như giấy, thủy tinh, thép và nhôm, nhựa có cấu trúc hóa học phức tạp, khiến việc tái chế khó khăn và tốn kém.
Nhựa thường được coi là vật liệu giá rẻ, nhưng giá trị thực của nó có thể rất đắt nếu tính cả chi phí thiệt hại sức khỏe, có thể lên tới 1,5 nghìn tỷ USD/năm, theo một ước tính về thiệt hại sức khỏe do chỉ ba hóa chất nhựa - PBDE, BPA và DEHP - gây ra tại 38 quốc gia.
Nguồn: The Guardian
Tin đăng KH&PT số 1357 (số 33/2025)
Đinh Hương và nhóm tác giả lược dịch