Phiên bản "ChatGPT dành cho thanh thiếu niên" được OpenAI ra mắt trong bối cảnh phụ huynh và giáo viên trên toàn thế giới ngày càng lo lắng về việc con em của mình - thế hệ đầu tiên đang lớn lên cùng trí tuệ nhân tạo ngày càng thường xuyên sử dụng AI để học và giải bài tập.
Với phiên bản vừa ra mắt, kết hợp các tính năng mới và tính năng hiện có, ChatGPT sẽ không đưa ra đáp án hay viết hộ bài ngay lập tức như trước đây mà giúp học sinh suy nghĩ và tìm cách giải quyết vấn đề từng bước một.
Nếu một học sinh tìm cách làm tắt, các "lời nhắc làm bài tập có trách nhiệm" sẽ hướng các em quay lại quá trình học. Chatbot cũng có thể đưa ra các câu đố và bài kiểm tra ngắn nhằm giúp học sinh hiểu sâu hơn về một chủ đề cụ thể.
Chế độ học tập của ChatGPT. Ảnh: OpenAI
Điểm đáng chú ý nhất là thanh thiếu niên sẽ khó tìm được cách để né tránh những biện pháp bảo vệ. Theo OpenAI, công ty đã sử dụng một mô hình dự đoán độ tuổi dựa trên khoảng 2.000 tín hiệu, bao gồm nội dung các cuộc trò chuyện và thời điểm trong ngày mà người dùng sử dụng dịch vụ. Do đó, ngay cả khi trẻ vị thành niên đã có tài khoản ChatGPT, nền tảng sẽ tự động đưa các em vào chế độ dành cho người dưới 18 tuổi.
Cụ thể, nếu ngày sinh của tài khoản cho thấy người dùng ở độ tuổi từ 13-17 tuổi (trẻ em từ 13 tuổi trở lên mới được đăng ký tài khoản), ChatGPT sẽ tự động chuyển sang chế độ dành cho thanh thiếu niên mà không cần người dùng thực hiện thao tác nào.
Những thay đổi này cũng được áp dụng với các em đã đăng ký tài khoản bằng ngày sinh giả hoặc sử dụng ChatGPT mà không đăng nhập.
Ngược lại, nếu ChatGPT nhầm một người trưởng thành là thanh thiếu niên, người đó có thể khiếu nại và xác minh tuổi của mình để quay về chế độ người dùng bình thường.
Tăng cường các biện pháp bảo vệ
Thanh thiếu niên không chỉ dùng chatbot để tìm kiếm thông tin mà nhiều khi còn để bầu bạn, chia sẻ cảm xúc. Theo một nghiên cứu năm 2025 của Common Sense Media, tổ chức nghiên cứu và vận động cho việc sử dụng truyền thông số một cách phù hợp, tại Mỹ, hơn 70% thanh thiếu niên tìm đến chatbot AI để tâm sự, bầu bạn.
Do đó, OpenAI cũng tăng cường các biện pháp bảo vệ trẻ em, chẳng hạn như hạn chế các nội dung liên quan đến tự tử, tự hại và các nội dung trò chuyện liên quan đến tình cảm yêu đương hoặc tình dục
"Chúng tôi muốn đối xử với thanh thiếu niên đúng với lứa tuổi của họ. Bởi vậy, chúng tôi phải tìm cách để AI tương tác phù hợp với giai đoạn phát triển của các em, không nói chuyện với các em theo kiểu hạ thấp hay coi như trẻ nhỏ, nhưng đồng thời cũng phải bảo đảm các em không tiếp xúc với những nội dung mà mình không nên tiếp xúc," Ann O’Leary - Phó chủ tịch phụ trách chính sách toàn cầu của OpenAI - cho biết.
Trước đây, những phụ huynh liên kết tài khoản ChatGPT của mình với tài khoản của con có thể thiết lập quyền kiểm soát và áp dụng các cài đặt như giới hạn thời gian dùng hay những khung giờ mà con không được phép sử dụng.
Giờ đây, "ChatGPT dành cho thanh thiếu niên" sẽ tự động đưa ra một số thiết lập an toàn cho trẻ em, chẳng hạn biện pháp can thiệp khi các em tâm sự về việc tự làm hại bản thân, chứng rối loạn ăn uống hoặc các chủ đề bạo lực. Bên cạnh đó, chế độ dành cho thanh thiếu niên cũng được thiết kế để tránh sử dụng các ngôn ngữ lãng mạn, từ đó giúp các em không phụ thuộc cảm xúc vào ChatGPT hay nghĩ rằng chatbot cũng có cảm xúc hoặc ý thức.
Và dù trẻ vị thành niên sử dụng ChatGPT để được hỗ trợ làm bài tập hay cho bất kỳ mục đích nào khác, cứ sau 90 phút, các em sẽ được thông báo để nghỉ giải lao và nhận lời nhắc rằng mình đang tương tác với trí tuệ nhân tạo.
Động thái của các nền tảng giữa làn sóng cáo buộc
OpenAI đưa ra chế độ dành riêng cho thanh thiếu niên trong bối cảnh Meta - công ty sở hữu Instagram và Facebook - đang bị cáo buộc góp phần gây ra cuộc khủng hoảng sức khỏe tâm thần ở giới trẻ. Bốn bang ở Mỹ đang kiện Meta và yêu cầu công ty phải bồi thường một khoản lên tới 1.400 tỷ USD trong một phiên tòa mới đây, song Meta phủ nhận hành vi sai trái trong các vụ kiện.
Theo Wall Street Journal, "ChatGPT dành cho thanh thiếu niên" dường như đã học tập một phần cách làm của Meta. Sau khi các nhà lập pháp và luật sư bắt đầu cáo buộc những tính năng trên mạng xã hội của Meta có thể gây ra các vấn đề về sức khỏe tâm thần, trong đó có rối loạn ăn uống và hành vi tự hại, Meta đã thực hiện nhiều thay đổi nhằm tạo ra môi trường an toàn hơn cho thanh thiếu niên. Chẳng hạn, tập đoàn mạng xã hội này đã thực hiện các biện pháp cấm và lọc những nội dung có thể gây hại cho trẻ vị thành niên, đưa ra khuyến nghị liên hệ với các đường dây hỗ trợ khủng hoảng khi trẻ em tìm kiếm một số nội dung nhất định, đồng thời nhắc nhở thanh thiếu niên nghỉ giải lao nếu đã sử dụng Instagram quá lâu.
Instagram và Tik Tok đều đã áp dụng biện pháp hạn chế mặc định với trẻ vị thành niên - một sự thay đổi không nhỏ so với cơ chế truyền thống là phụ huynh tự đăng ký kiểm soát con cái, vốn phức tạp và khó thực hiện.
Kim Dung tổng hợp
---
Tài liệu tham khảo:
What Parents Need to Know About OpenAI’s New ChatGPT for Teens. Wall Street Journal. https://www.wsj.com/tech/personal-tech/openai-chatgpt-for-teens-bc0e9d39?mod=tech_lead_pos3
OpenAI launches ChatGPT for Teens with stronger safeguards. The Guardian. https://www.theguardian.com/technology/2026/aug/18/openai-chatgpt-for-teens
Introducing ChatGPT for Teens: Built for learning, backed by protection. OpenAI. https://openai.com/index/chatgpt-for-teens/