 |
Toàn cảnh phiên họp. Nguồn: MST |
Bên cạnh đó, nhiều vấn đề nhận được sự quan tâm thảo luận như cơ chế bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ đối với sản phẩm do AI tạo ra, quản lý và khai thác tài sản trí tuệ, cơ chế thế chấp – xử lý tài sản đảm bảo, hay hoàn thiện quy định về chỉ dẫn địa lý...
Giải trình về các nội dung nêu trên, Bộ trưởng Bộ KH&CN Nguyễn Mạnh Hùng cho biết: Để tài sản trí tuệ thực sự trở thành một loại tài sản kinh tế, Luật cần có quy định mang tính nguyên tắc về việc ghi nhận và quản lý tài sản trí tuệ trong doanh nghiệp. Đồng thời, giao Chính phủ ban hành chi tiết các quy định liên quan đến hạch toán, thuyết minh và chuẩn mực định giá.
Về việc bảo hộ sản phẩm do AI tạo ra, Bộ trưởng giải thích, AI không phải chủ thể quyền sở hữu trí tuệ. Sản phẩm do AI tự động tạo ra, không có sự tham gia của con người thì không được bảo hộ bản quyền, sáng chế như tác phẩm của con người. Nếu con người có đóng góp sáng tạo đáng kể, như ý tưởng, chỉ đạo, lựa chọn, chỉnh sửa kết quả AI thì có thể công nhận là tác giả, nhà sáng chế. Với những trường hợp con người chỉ đưa yêu cầu và AI làm phần lớn công việc, người dùng có quyền sử dụng, thương mại nhưng không phải tác giả. Chính phủ sẽ được giao xác định mức độ sáng tạo của người dùng để áp dụng cơ chế bảo hộ phù hợp. Ban soạn thảo tiếp tục nghiên cứu cơ chế sử dụng dữ liệu công khai, hợp pháp cho việc huấn luyện AI, với điều kiện sản phẩm đầu ra không xâm phạm quyền tác giả.
Về mở rộng đối tượng bảo hộ sở hữu trí tuệ, kiểu dáng công nghiệp đối với sản phẩm phi vật lý để phù hợp với xu thế công nghệ mới, nhất là công nghệ số AI, luật sẽ giao Chính phủ quy định chi tiết điều kiện bảo hộ đối với sản phẩm này.
Nhấn mạnh giải pháp nâng cao nhận thức, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, nâng cao nhận thức xã hội và doanh nghiệp về sở hữu trí tuệ là xử lý gốc, không có nhận thức đúng sẽ không có đăng ký bảo hộ, không có khai thác, không tôn trọng quyền của người khác. Có nhận thức mới sinh ra nhu cầu và áp lực cải cách các hoạt động sở hữu trí tuệ. Do vậy, cần đưa sở hữu trí tuệ vào giáo dục phổ thông và đại học, truyền thông mạnh mẽ cho doanh nghiệp và xã hội; đồng thời hoàn thiện tòa án chuyên biệt về sở hữu trí tuệ, bổ sung chế tài đủ sức răn đe và chuyển mạnh quá trình thực thi sang môi trường số.
Tin đăng KH&PT số 1372 (số 48/2025)
Theo MST