Phát hiện thực vật siêu hóa thạch ở miền Bắc Việt Nam

Các nhà nghiên cứu từ Vườn thực vật nhiệt đới Tây Song Bản Nạp (XTBG) thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc mới đăng nghiên cứu trên tạp chí Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology về thực vật siêu hóa thạch mới được phát hiện từ thế Miocen muộn ở lưu vực Yên Bái, thuộc miền Bắc Việt Nam.

Các nhà nghiên cứu đã thu thập được 302 mẫu vật siêu hóa thạch, đa phần là những chiếc lá còn đường gân chi tiết được bảo quản tốt. Họ đã điều tra thành phần thực vật, tái dựng lại cổ thực vật, và sử dụng cả Phương pháp cùng tồn tại lẫn Chương trình đa biến phân tích lá-khí hậu để ước tính định lượng khí hậu của thế Miocen muộn ở lưu vực Yên Bái.

Thực vật của Yên Bái trong thời kỳ này bao gồm 15 họ, 20 chi và 30 loài, trong đó các họ Fabaceae, Fagaceae, Lauraceae chiếm ưu thế với số lượng lớn Sapindaceae, Annonaceae, Euphorbiaceae, Anacardiaceae, Hernandiaceae, Malvaceae và Betulaceae. Thực vật siêu hóa thạch cho thấy thực vật ở thế Miocen muộn tại phía Bắc Việt Nam gồm các thành phần rừng lá rộng rụng lá và cây thường xanh nhiệt đới hỗn hợp, thể hiện rừng nhiệt đới theo mùa.

Tái thiết định lượng cổ khí hậu của hệ thực vật Yên Bái cho thấy khí hậu gió mùa nhiệt đới ẩm và ấm giống như thời hiện đại. Nó cũng cho thấy sự ổn định tương đối về tính chất mùa vụ của nhiệt độ và lượng mưa thay đổi rõ ràng theo mùa, sự khác biệt duy nhất so với hiện tại là lượng mưa vào mùa khô thấp hơn. Kiểu khí hậu gió mùa dường như luôn tồn tại ở miền Bắc Việt Nam ít nhất từ thế Paleogen, với sự phát triển rõ ràng từ giữa thế Eocene cho tới thế Miocen muộn và tăng cường tối đa vào giữa đến Miocen muộn. 

Phương Anh

(Tin đăng ở Báo KH&PT số 49)

Tác giả