Ngày 13/12, hội thảo Vietnam Fintech Summit 2025 đã diễn ra trong khuôn khổ Techfest 2025, với sự góp mặt của các chuyên gia trong nước và quốc tế cùng đại diện của nhiều doanh nghiệp fintech. Sự kiện do APAC DAO và Cộng đồng Công nghệ Việt Nam (Tech Vietnam Advocates) đồng tổ chức.
Phát biểu tại Hội thảo, ông Trương Gia Bảo, Trưởng Cộng đồng Fintech Việt Nam, Phó Chủ tịch Liên minh Tài sản số Việt Nam, đánh giá "Năm 2025 là năm rất đặc biệt, Việt Nam đã có những thay đổi mang tính chiến lược để chào đón những sự tăng tốc mới trong sự phát triển cả một nền kinh tế số".
Trong đó, nổi lên hai cột mốc quan trọng với thị trường tài chính số là sự ra đời của Nghị định 94/2025/NĐ-CP quy định cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) trong lĩnh vực ngân hàng và Nghị quyết 05/2025/NQ-TTg về việc triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam. Hai quy định mới này, đã " chuyển Việt Nam từ vùng xám sang thị trường có quản lý" - theo ông Trương Gia Bảo.
Đồng thời, ông Bảo chỉ ra, dù đã có hai văn bản luật cụ thể, thị trường tài chính số tại Việt Nam vẫn gặp một số hạn chế. Chẳng hạn, với thử nghiệm sandbox, chỉ có những hồ sơ từ các doanh nghiệp rất lớn, như Momo hay VN Pay, mới đủ điều kiện đáp ứng năng lực tài chính, hạ tầng công nghệ để tham gia; thời gian giải quyết hồ sơ còn khá dài, khoảng vài tháng; chưa có tổ chức nào hoàn thành thử nghiệm sau năm tháng...
Vì vậy, ông Bảo gợi ý một số mô hình trên thế giới mà Việt Nam có thể học hỏi như FCA sandbox (Anh), MAS sandbox (Singapore), MiCA & Blockchain Sandbox (EU), CASP (Philippines), VARA (UAE) và SFC Stablecoin Sandbox (Hong Kong). Nhìn chung, các mô hình này đã đem đến nhiều hiệu quả như giúp tỷ lệ các khoản vay hợp lệ tăng 27% và lãi suất giảm 18% trong mô hình FCA Sandbox); tỷ lệ tín dụng chấp thuận tăng 27%, lãi suất giảm 16% trong mô hình CASP; doanh nghiệp có khả năng tiếp cận tín dụng tăng 20% trong mô hình MAS Sandbox...
 |
Ông Trương Gia Bảo phát biểu tại Hội thảo Vietnam Fintech Summit 2025. Ảnh: Diễm Quỳnh |
Cũng từ kinh nghiệm của các mô hình này, ông Bảo đưa ra một số đề xuất cho thị trường fintech Việt Nam.
Trước tiên, cần có một stable coin gắn với đồng tiền của Việt Nam, tức là, cần một tài sản số được thiết kế để duy trì giá trị ổn định, neo vào VND. Điều này sẽ giúp định giá tài sản số bằng VND dễ dàng hơn, giảm được các rủi ro pháp lý so với định giá thông qua USD.
Tiếp theo là rút ngắn thời gian thẩm định, nên có mô hình Sandbox Express thời gian thẩm định khoảng 60 ngày dành để thử nghiệm riêng các giải pháp rủi ro thấp.
Bên cạnh đó, cần có những pre-sandbox hub - những vườn ươm cho các doanh nghiệp trước khi bước vào sandbox, giải pháp này có thể giảm 50% tỷ lệ hồ sơ bị loại. "Để có được tỷ lệ thành công cao hay đường dài thì phải có những cái trung tâm hỗ trợ như vậy, hỗ trợ doanh nghiệp từ hiểu pháp lý Việt Nam cho đến việc gọi vốn và đi đến cuối con đường," ông Bảo nói.
Ngoài ra, cần có những giới hạn rủi ro đối với doanh nghiệp trong sandbox như hỗ trợ doanh nghiệp kết nối với nhà đầu tư nước ngoài, miễn thuế trong ba năm, ưu tiên cấp giấy phép hoạt động toàn phần cho doanh nghiệp... Đây là những kinh nghiệm "cập nhật từ mô hình của Singapore và UAE, là chìa khoá để gọi hàng tỷ USD vốn ngoại".
Cuối cùng, cần xây dựng được một bộ quản lý chất lượng để đánh giá sandbox gồm các yếu tố như mức độ bao trùm tài chính của mô hình, số doanh nghiệp tốt nghiệp sau mô hình, mức giảm rủi ro... Ông Bảo nhấn mạnh đây cũng là một biện pháp "cực kỳ quan trọng, phải xây dựng được bộ quản lý chất lượng thì mới có được kết quả tốt".
Diễm Quỳnh