Dám viết nhờ có AI
Với hàng triệu người chưa từng có cơ hội viết ngay cả một email trong đời, AI giống người bạn đồng hành đứng ở cửa ‘vào đi, tôi giúp bạn bắt đầu viết’.
VnExpress
Thứ tư, 13/5/2026
Với hàng triệu người chưa từng có cơ hội viết ngay cả một email trong đời, AI giống người bạn đồng hành đứng ở cửa ‘vào đi, tôi giúp bạn bắt đầu viết’.
Trong thực tế giáo dục, con người thường được rèn luyện để trả lời nhiều hơn là đặt câu hỏi. Nhưng biết hỏi mới là cốt lõi của năng lực, là nguồn gốc của tri thức, tự do và mọi tiến bộ.
Trong bài viết gần đây về nguy cơ “sụp đổ mô hình AI” do hiện tượng “dữ liệu cận huyết”, một lập luận được đưa ra rằng AI đang đẩy nhân loại tới khủng hoảng tri thức. Tuy nhiên, vấn đề không phải ở AI.
Các AI tạo sinh đang học từ dữ liệu do chính mình tạo ra và trả lại nhiều văn bản không thể hiểu nổi, thậm chí méo mó dị hợm.
Trích dẫn ảo, hình ảnh giả mạo, bài báo “tái chế”… do AI tạo ra đang trở thành một dạng ô nhiễm tri thức vĩnh viễn không bao giờ loại bỏ được.
Lần đầu tiên trong lịch sử, khả năng tạo dựng nội dung, ý nghĩa và thậm chí là các quan điểm đạo đức không còn chỉ đến từ con người.
“Toàn bộ di sản khoa học của nhân loại đang ngày càng được số hóa và biển thủ vào tay chỉ một vài tập đoàn tư nhân”.
Không chỉ Tia Sáng, ngành báo chí đang đứng ở một thời điểm khó khăn - giai đoạn khủng hoảng của mô hình nhận thức.
Tài trợ cho đổi mới sáng tạo là một nhiệm vụ đặc biệt khó khăn, nhưng điều mấu chốt không nằm ở bao nhiêu vốn hay công nghệ bao xa, mà là cách thức triển khai và theo sát những dự án đó.
Trong "Bản đồ tri thức", nhà sử học Violet Moller đã kể lại câu chuyện về cách tri thức cổ đại được bảo tồn và truyền bá suốt một thiên niên kỷ trước thời đại cơ khí, qua đó khắc họa các kinh đô học thuật và mạng lưới phức...
Tia Sáng
Chuyên trang tri thức của VnExpress
Tổng biên tập: Phạm Văn Hiếu
Địa chỉ: Tầng 10, Tòa A FPT Tower,
số 10 Phạm Văn Bạch, phường Cầu Giấy, Hà Nội
Điện thoại: (024) 39428445
Email: tiasang@vnexpress.net
© 2026. Toàn bộ bản quyền thuộc về Tia Sáng