Tác giả Nguyễn Vũ Hiệp | Chuyên trang tri thức Tia Sáng

Nghịch lý của sự phụ thuộc vào ánh nhìn người khác

Điều gì định nghĩa bạn: cơ thể, nghề nghiệp, kiến thức, bạn bè, cá tính, thời trang, các cuộc nổi loạn, hay các chấn thương? Dù bạn trả lời ra sao, Witold Gombrowicz (1904-1969) cũng sẽ đáp lại bằng một nụ cười tủm tỉm.

Yayoi Kusama: Đằng sau nghệ thuật chữa lành và danh tiếng hào nhoáng

Kusama Yayoi xem nghệ thuật như phép màu chữa lành. Nhưng cũng chính áp lực từ đời sống gắn với nghệ thuật khiến bà tự nhốt mình trong viện tâm thần suốt nửa thế kỷ.

Căn phòng và nhu cầu đời sống riêng tư, cái nào có trước?

Trong xã hội hiện đại, mỗi cá nhân có phòng riêng để đáp ứng đời sống riêng tư được xem là lẽ tự nhiên. Bryson cho thấy điều ngược lại: chính những căn phòng riêng ra đời đã góp phần hình thành ý thức riêng tư trong lịch sử.

Trả nợ có phải là nghĩa vụ đạo đức tuyệt đối?

Một người không còn khả năng trả nợ ngân hàng do mất việc vì bệnh tật. Một doanh nghiệp đầu cơ gây khủng hoảng tài chính nhưng lại được chính phủ cứu. Hai trường hợp ấy có giống nhau về mặt đạo đức không?

Đời sống mưu sinh của nghệ sĩ bấp bênh vì AI

Tiến bộ công nghệ và thành công thương mại dường như đang làm giàu cho các doanh nghiệp trung gian, trong khi khiến cho đời sống mưu sinh của nghệ sĩ bấp bênh hơn - theo báo cáo của UNESCO.

'Khí' trong tranh vẽ mai của Vương Miện

Trong lúc nhiều họa sĩ chỉ cố dùng cọ mô phỏng hình dáng thiên nhiên, có những họa gia Á Đông, như Vương Miện đời Nguyên, đã tìm cách đưa “khí” của thiên nhiên vào tranh vẽ.

Linh Văn - ốc sên bò bên vực thời gian

Tập thơ mới của Linh Văn “ca tụng thời gian” bằng cách tưởng niệm quá khứ, tạo nghĩa cho hiện tại, và giải phóng tương lai.

Walter Benjamin: Từ sưu tầm đến viết

Thú sưu tầm sách, đồ chơi và các vật vô giá trị đã góp phần nhào nặn lối viết của Walter Benjamin (1892-1940) – một trong những nhà tư tưởng quan trọng của lý thuyết phê phán.

Barbara Kruger: Biến nghệ thuật thành virus chống tư bản

Khi đưa các kỹ thuật thiết kế tranh, ảnh quảng cáo vào lĩnh vực nghệ thuật, Barbara Kruger đã cùng lúc đạt được hai mục tiêu tưởng chừng mâu thuẫn nhau: vừa soi rọi để khám phá những góc khuất trong nội tâm mình, vừa đánh động đông đảo người...

Khi hậu hiện đại ngưng nổi loạn

Các tư tưởng hậu hiện đại, vốn chiếm lĩnh ngành khoa học xã hội và nhân văn từ thập niên 1980, từng hứa hẹn mở ra một tầm nhìn mới cho tự do, nhưng đang trở thành một phương tiện giúp chủ nghĩa tư bản triệt tiêu sự phản kháng.

Nguyễn Vũ Hiệp

Bài viết

Tác giả khác