Thạc sĩ, tác giả các sách "Lôi Động, Tinh Phi", "Kì công diệu nghệ", "Mình đồng da sắt", "Thần long kích thủy", đồng tác giả "Lược sử Khoa học và kỹ thuật Việt Nam tiền hiện đại"
Dù đời sống của người Việt trong xã hội truyền thống chủ yếu gắn chặt với không gian làng xã, vẫn luôn tồn tại một dòng chảy hướng ngoại: đi biển, buôn bán, học hỏi, giao lưu và tiếp thu tri thức từ thế giới bên ngoài.
Những nhà nghiên cứu phương Tây đã từng thực nghiệm đưa chiếc bè tre Việt Nam lênh đênh 5.500 dặm vượt Thái Bình Dương, cho thấy sức chống chịu phi thường của thứ vật liệu tưởng chừng mỏng manh.
Phần lớn bộ binh châu Âu thời kỳ Chiến tranh Napoleon (1803–1815) vẫn sử dụng súng hỏa mai nòng trơn tầm bắn hiệu quả dưới 100 mét giống như quân đội chúa Trịnh, chúa Nguyễn. Nhưng chỉ vài thập niên sau chênh lệch công nghệ trở nên rõ rệt.
Không chỉ sử dụng súng đạn từ rất sớm, gần như ngay từ những giai đoạn đầu tiên của lịch sử hỏa khí Đông Á, người Việt còn tạo ra cải tiến kỹ thuật được duy trì hàng trăm năm trên thế giới.
Có quan điểm cho rằng Việt Nam đã không làm được như Nhật Bản, biết kế thừa Nho học Vương Dương Minh làm nền tảng và động lực cho Duy Tân phát triển đất nước hùng cường. Sự thật có phải như vậy?
Lâu nay Nho giáo thường bị coi là tác nhân chính cản trở sự phát triển khoa học kỹ thuật Đông Á, đặc biệt là Việt Nam trong thời kỳ trung đại, dẫn tới sự yếu nhược trước các thế lực phương Tây và gây ra họa mất nước.
Liệu có đúng người Việt trước đây là một dân tộc không có đầu óc về khoa học kỹ thuật? Đã đến lúc chúng ta cần những khảo cứu toàn diện về các đóng góp và sáng tạo khoa học kỹ thuật của cha ông trong lịch sử.
Tia Sáng
Chuyên trang tri thức của VnExpress
Tổng biên tập: Phạm Văn Hiếu
Địa chỉ: Tầng 10, Tòa A FPT Tower,
số 10 Phạm Văn Bạch, phường Cầu Giấy, Hà Nội
Điện thoại: (024) 39428445
Email: tiasang@vnexpress.net
© 2026. Toàn bộ bản quyền thuộc về Tia Sáng
